Kadınlarda Üretra Darlığı Nedir?

​

Kadınlarda üretra darlığı, idrarın mesaneden dışarı çıktığı kanalın (üretra) bir bölümünde kalıcı daralma oluşmasıdır. Bu daralma nedeniyle idrar rahat akamaz ve kişi “tıkanıklık varmış gibi” hisseder.

​

Basit anlatımla:

İdrar borusunun içi büzüşür ve daralır.

Bu durum kadınlarda erkeklere göre daha nadirdir, bu yüzden çoğu zaman geç fark edilir veya başka hastalıklarla karıştırılır.

​

Kadınlarda Üretra Darlığı Nasıl Oluşur?

​

Üretra darlığı genellikle kanalın iç yüzeyinde oluşan skar (nedbe) dokusu nedeniyle gelişir. Bu skar dokusu esnek değildir ve zamanla kanalı daraltır.

​

En sık nedenler:

• Daha önce sık sık sonda takılması

• Endoskopik işlemler

• Tekrarlayan enfeksiyonlar

• Daha önce yapılan başarısız girişimler

• Nadiren doğumsal darlık

 

Hasta diliyle özet:

“Kanal tahriş olur, iyileşirken büzüşür ve daralır.”

​

Hangi Hastalıklarla Karışır?

​

Kadınlarda üretra darlığı şu durumlarla çok sık karışır:

​

• Aşırı aktif mesane

• Tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonu

• Pelvik taban kas problemleri

• Ağrılı mesane sendromu

• Mesane boynu darlığı

 

Bu yüzden birçok hasta yıllarca:

​

“İlaç kullandım ama geçmedi”
“Sürekli enfeksiyon sanıldı”
“Psikolojik dendi”

​

şeklinde dolaşabilir.

​

 

Kadınlarda Üretra Darlığı Belirtileri

 

En sık görülen şikâyetler:

​

• İdrarı başlatmakta zorlanma

• Zayıf ve kesik kesik akım

• Tam boşaltamama hissi

• Sık idrar yolu enfeksiyonu

• Mesanede idrar kalması

• Bazen ağrı ve yanma

 

En tipik cümle:

“İdrar yapıyorum ama rahatlayamıyorum.”

 

Tanı Nasıl Konur?

 

Tanı tek bir testle değil, birkaç bilginin birlikte değerlendirilmesiyle konur:

• Hasta öyküsü ve muayene

• İdrar tahlili ve ultrason

• İdrar akım testi (üroflow)

• Gerekirse kamera ile bakma (sistoskopi)

• Bazı hastalarda ürodinami

 

Ama en önemlisi şudur:

 

Şikâyet + zayıf akım + mesanede kalan idrar → darlık düşünülür.

Tedavi Seçenekleri

Tedavide temel soru şudur:
“Geçici rahatlama mı istiyoruz, kalıcı çözüm mü?”

​

 

1. Dilatasyon (Genişletme)

​

Üretra özel aletlerle geçici olarak genişletilir.

​

Avantajı:

• Basit ve hızlı

• İlk kez saptanan kısa darlıkta denenebilir

Dezavantajı:

• Tekrar etme ihtimali yüksektir

• Tekrar tekrar yapılırsa doku daha da sertleşir

• Kalıcı çözüm olma ihtimali düşüktür

 

Hasta diliyle:

“Açılıyor ama tekrar daralıyor.”

 

2. İlaçlı Balon

Dar bölge balonla açılır ve aynı anda skar oluşumunu azaltmayı hedefleyen bir ilaç verilir.

Ama Türkiye gerçeği:

• SGK kapsamında değildir

• Maliyeti yüksektir

• Kadınlarda uzun dönem bilimsel veri sınırlıdır

Bu yüzden:

Rutin standart tedavi değildir.
Seçilmiş hastada, özel merkezlerde düşünülebilecek bir seçenektir.

​

3. Üretroplasti (Kalıcı Onarım Ameliyatı)

​

Bu ameliyatın amacı:

Darlığı zorla açmak değil,
dar bölgeyi sağlıklı doku ile yeniden yapmak.

​

 

Merkezimize Özgü Özel Yöntem:

​

AZ Tekniği (Aybek–Zümrütbaş Tekniği)

​

Bu teknik, kadınlarda tekrarlayan üretra darlığı için merkezimizde geliştirilmiş ve bilimsel dergilerde yayınlanmış özel bir üretroplasti yöntemidir.

​

AZ Tekniği Nasıl Yapılır? (Hasta Diliyle)

​

1. Ağız içinden çok küçük bir doku parçası alınır

2. Bu doku, idrar kanalındaki dar bölgeye yama gibi eklenir

3. Kanal genişler ve esnek hale gelir

 

Yani:

“Dar borunun içine yeni ve sağlıklı bir kaplama eklenir.”

Ağızda kalıcı iz olmaz, konuşma ve yemek etkilenmez.

 

 

Bilimsel Olarak Sonuçlar Ne Diyor?

 

Merkezimizin yayınladığı çalışmalarda:

​

• Hastaların hepsi daha önce defalarca başarısız işlem geçirmiş

• Ameliyat sonrası idrar akımı 4–6 kat artmış

• Mesanede kalan idrar neredeyse sıfırlanmış

• İdrar kaçırma olmamış

• Ciddi komplikasyon izlenmemiş

 

Ve en önemlisi:

 

Karşılaştırmalı çalışmada:

​

• Klasik tekniklerde başarı: %83–87

• AZ tekniğinde başarı: >%90

(Ortalama 2 yıllık takipte)

 

AZ Tekniğinin Avantajları

 

Hasta açısından net avantajlar:

​

• Kalıcı çözüm hedefler

• Tekrar etme ihtimali düşüktür

• İdrar kaçırma riski çok düşüktür

• Vajinal doku korunur

• Vücuda yabancı madde konmaz

• Tek seferlik çözüm olasılığı yüksektir

 

 

Hangi Hastaya Hangi Tedavi Mantıklı?

​

Hasta için çok net karar mantığı:

• İlk kez, kısa darlık → Dilatasyon denenebilir

• Sürekli tekrarlayan → Üretroplasti daha mantıklı

• Kalıcı çözüm isteyen → AZ tekniği

• Cerrahi istemeyen → İlaçlı balon (maliyeti bilerek)